ابراهيم عاملي ( موثق )

64

تفسير عاملي ( فارسي )

فرعون و رؤساى ملك او ، و مقصود از آيات كتاب است كه تورات باشد و بعضى گفته‌اند : مقصود معجزات موسى است كه آنها را بيچاره كرد و هم به سختى و گرفتارى بودند و آنها نه حادثه بود ، اژدها شدن عصا ، يد بيضا ، شپش ، وزغ ، ملخ ، خون شدن آب طوفان ، سالهاى قحط ، كم بود سود كار و كشت كه اينها آيات نه گانه ى موسى است ، و در قرآن ياد شده است « فَأَرْسَلْنا عَلَيْهِمُ الطُّوفانَ وَالْجَرادَ تا آخر قالُوا إِنَّ هذا لَسِحْرٌ » 75 تبيان : يعنى آنچه موسى آورده است ، و بهتر اين كه مقصود چنين باشد ، آنچه موسى معتقد است و ديگران گفته‌اند و آورده - اند همگى جادو است . « وَتَكُونَ لَكُمَا الْكِبْرِياءُ » 77 مجمع : « يكون » با ياء به صيغه ى غايب مذكّر هم قرائت شده است . « بِكُلِّ ساحِرٍ » مجمع : مردم كوفه « سحّار » قرائت كرده‌اند و ديگران « ساحر » بر وزن فاعل . « ما جِئْتُمْ بِه السِّحْرُ إِنَّ اللَّه سَيُبْطِلُه » 80 مجمع ابو عمرو و ابو جعفر « أسحر » به صورت استفهام قرائت كرده‌اند و معنى چنين مىشود : اين عمل شما چى است ؟ آيا جادو است ؟ البتّه خداوند آن را باطل مىكند . « لا يُصْلِحُ عَمَلَ الْمُفْسِدِينَ » 80 مذاهب التّفسير ص 383 در المنار اين جمله را مطابق دانسته است با عقيده ى بقاء اصلح يعنى كار تباهكاران نادرست است و خدا آن را بشايستگى نميرساند چون آنچه مناسب با حيات و بقاء است مىماند ، و آنچه نامناسب است نابود مىشود . « فَما آمَنَ لِمُوسى إِلَّا ذُرِّيَّةٌ مِنْ قَوْمِه » 83 طبرى : ابن عبّاس و ضحّاك گفته‌اند مقصود از ذرّيّه عدّه ى اندك است . مجاهد گفته است : يعنى آن مردم كه موسى رهبرىشان كرد و نپذيرفتند و هلاك شدند پس از مدّت زمان كه اولاد آنها بزرگ شدند و فهميدند ، سخن موسى پذيرفتند . مجمع : بعضى گفته‌اند : مقصود اولاد ملَّت فرعون است . و بعضى گفته‌اند :